Mezuak

Data honetako argitalpenak ikusgai: urria, 2026

Nor etorri da, eta nork ikusi du? — Euskarak zergatik ez ditu subjektu guztiak berdin tratatzen

Irudia
Gramatikak pertsonak ez ditu soilik izendatzen. Esaldi batean zer egiten duten ere sailkatzen du. Sarrera: “subjektua” esaten dugunean, zer esan nahi dugu? Hiru egoera oso erraz har ditzagun. Gizona etorri da. Gizona etorri da. Gizonak emakumea ikusi du. Gizonak emakumea ikusi du. Bi esaldietan gizon bat dugu. Lehenengoan, gizona dator. Bigarrenean, gizonak emakume bat ikusten du. Ingelesa, gaztelania, frantsesa edo beste hizkuntza askoren gramatikarekin ohituta dagoen ikasle batek berehala esan lezake: gizona subjektua da bi esaldietan. Eta sintaxiaren mailan deskribapen hori erabilgarria izan daiteke. Baina euskararen morfologiak beste zerbait erakusten digu. Lehenengo esaldiko gizona eta bigarren esaldiko gizonak ez dira berdin markatzen. Zergatik? Bigarren esaldian gizonak ez duelako soilik “subjektu” izeneko funtzio abstraktu bat. Beste parte-hartzaile baten gainean eragiten duen aditz iragankor baten argumentua da. Eta euskarak alde hori gramatikan ikusgai egiten du. 1. Hiru le...